Jak skutecznie chronić truskawkę nie tylko w tunelach? Technologia zamgławiania

Produkcja truskawek – zarówno w tunelach, jak i w polu – staje się coraz bardziej wymagająca. Zmienność warunków pogodowych, presja chorób oraz rosnące koszty pracy zmuszają plantatorów do szukania nowych, bardziej efektywnych rozwiązań. Jednym z nich jest technologia zamgławiania, która – jak pokazują doświadczenia praktyków – może znacząco poprawić zdrowotność roślin i efektywność zabiegów.

Komunikat w formie wideo dostępny jest pod tym linkiem:

Rozwój uprawy i nowe wyzwania

Na przykładzie gospodarstwa z okolic Kalisza widać wyraźny trend: zwiększanie powierzchni upraw pod osłonami oraz testowanie nowych odmian. Wprowadzane są zarówno tunele zblokowane, jak i pojedyncze, a także nowe odmiany, takie jak Serafin, które wykazują większą tolerancję na warunki stresowe niż popularny, ale wymagający Flair.

Jednocześnie plantatorzy mierzą się z trudnymi warunkami glebowymi (często gleby lekkie, piaszczyste) oraz zmienną pogodą, która wpływa na wzrost i rozwój roślin. W takich realiach kluczowe staje się wsparcie roślin w sposób możliwie najbardziej efektywny.

Ochrona i stymulacja – doświadczenia z pola

W praktyce bardzo dobre efekty przyniosło stosowanie rozwiązań wspierających fizjologię roślin, szczególnie w okresach chłodów. Rośliny, zamiast „stać w miejscu”, utrzymywały ciągły wzrost. Dodatkowo zauważono wyraźne ograniczenie chorób, nawet w przypadku odmian szczególnie podatnych na infekcje, takich jak Grandarosa.

Kluczową rolę odegrała tu nie tylko sama ochrona, ale również sposób aplikacji – lepsze pokrycie roślin dzięki opryskiwaczom z nadmuchem oraz później dzięki zamgławianiu.

Zamgławianie – na czym polega i dlaczego działa?

Zamgławianie to technologia polegająca na wytwarzaniu bardzo drobnych kropli cieczy (tzw. półmokra mgła o wielkości 20–30 mikronów), które unoszą się w powietrzu i równomiernie rozprowadzają w całej objętości tunelu.

Najważniejsze zalety tej technologii to:

• Dokładne pokrycie roślin – mgła dociera w miejsca niedostępne dla tradycyjnego oprysku
• Znaczne ograniczenie zużycia cieczy – zamiast ok. 1000 l/ha stosuje się 60–100 l/ha
• Lepsza efektywność zabiegów – preparat działa tam, gdzie jest naprawdę potrzebny
• Oszczędność czasu i pracy – szybkie wykonanie zabiegu w całym tunelu

Co istotne, przy odpowiedniej organizacji pracy (np. lekkie uchylenie tylnej części tunelu), mgła jest w stanie dotrzeć na długości nawet 60 metrów.

Techniczne aspekty – co ma znaczenie?

Skuteczność zamgławiania zależy od kilku kluczowych czynników:

• Wydajny kompresor – minimum ok. 5 barów i 500–600 l/min rzeczywistego przepływu powietrza
• Odpowiednia konstrukcja zamgławiacza – modele z wentylatorem i kilkoma dyszami sprawdzają się najlepiej
• Organizacja przestrzeni tunelu – umożliwienie przepływu powietrza (np. uchylenie bramy)
• Dodatki do cieczy roboczej – np. glikol propylenowy (ok. 3%) poprawiający jakość mgły

W przypadku tuneli zblokowanych technologia ta jest szczególnie efektywna, ponieważ urządzenie można ustawić w jednym miejscu. W tunelach pojedynczych (solowych) większym wyzwaniem jest konieczność przemieszczania sprzętu.

Zamgławianie a tradycyjne opryski – co wybrać?

Doświadczenia plantatorów wskazują jednoznacznie: przyszłość w uprawach pod osłonami należy do zamgławiania. Wynika to z kilku powodów:

• mniejsze zużycie wody i środków,
• większa skuteczność zabiegów,
• lepsze dotarcie do całej rośliny,
• ograniczenie strat plonu.

Nie oznacza to jednak całkowitej rezygnacji z oprysków – raczej zmianę podejścia i wykorzystanie zamgławiania jako głównej metody aplikacji w tunelach.

Biologia zamiast chemii

Coraz większe znaczenie ma również strategia produkcji „zero pozostałości”. W praktyce oznacza to:

• stosowanie chemii tylko do momentu kwitnienia,
• późniejsze przejście na preparaty biologiczne (bakterie, grzyby, mikroorganizmy),
• wykorzystanie zamgławiania do ich aplikacji (co jest możliwe dzięki niskiej temperaturze procesu).

To podejście nie tylko zwiększa bezpieczeństwo konsumenta, ale także pozwala produkować owoce wysokiej jakości, które można bez obaw spożywać bezpośrednio z krzaka.