Spadek eksportu i rosnące ceny: konsekwencje słabych zbiorów w Turcji

Według najnowszego raportu USDA turecki sektor świeżych owoców stoi w obliczu poważnych wyzwań. Silne wiosenne przymrozki, długotrwała susza oraz lokalne gradobicia znacząco ograniczyły zbiory kluczowych upraw. Spowolnienie gospodarcze dodatkowo wpłynie na wyraźny spadek eksportu oraz wzrost cen na rynku krajowym.

Prognozy wskazują, że  produkcja jabłek w sezonie 2025/26 wyniesie zaledwie 1,8 mln ton, co oznacza dramatyczny spadek o około 60% w porównaniu z poprzednim sezonem. To najniższy poziom od pięciu lat. Wiosenne mrozy dotknęły aż 36 prowincji, a w niektórych kluczowych regionach sadowniczych straty sięgnęły nawet 90%.

Ograniczona podaż przełoży się bezpośrednio na handel zagraniczny. Eksport jabłek ma spaść o około 70%, do poziomu około 66,6 tys. ton. Tradycyjnie najważniejszymi rynkami zbytu dla tureckich jabłek były Indie, Irak i Arabia Saudyjska, jednak obecne niedobory produkcyjne mogą uniemożliwić eksporterom pełne zaspokojenie popytu. Dla porównania, w roku zakończonym w czerwcu 2025 r. Turcja wysłała do Indii około 86,4 tys. ton jabłek, do Iraku 34 tys. ton, a do Arabii Saudyjskiej 22,5 tys. ton.

Na rynku krajowym ceny jabłek gwałtownie wzrosły. Połączenie wysokiej inflacji i ograniczonej podaży sprawiło, że ceny znacząco przekroczyły poziomy obserwowane na rynkach światowych.

Podobna sytuacja dotyczy rynku gruszek. Produkcja w sezonie 2025/26 ma wynieść około 441 tys. ton, co oznacza spadek o 30% w porównaniu z 630 tys. ton w poprzednim sezonie. Główną przyczyną były te same wiosenne przymrozki, choć niektóre regiony, takie jak Bursa, ucierpiały w mniejszym stopniu.

Eksport gruszek również ulegnie ograniczeniu. Turcja prognozuje wysyłki na poziomie około 46,3 tys. ton, czyli o 30% mniej niż w sezonie 2024/25. W ostatnich latach głównymi odbiorcami tureckich gruszek były Irak i Rosja. W sezonie zakończonym w czerwcu 2025 r. całkowity eksport wyniósł 66,17 tys. ton, z czego niemal 18,8 tys. ton trafiło do Iraku, a około 15,45 tys. ton do Rosji.

Pod koniec 2025 r. zauważalny był także wzrost cen detalicznych gruszek na rynku krajowym, spowodowany kurczącą się podażą oraz presją inflacyjną.

Suma niekorzystnych warunków pogodowych i problemów gospodarczych sprawia, że sezon 2025/26 zapowiada się jako jeden z najtrudniejszych dla tureckiego sektora owoców liściastych w ostatnich latach. Ograniczona produkcja, spadek eksportu oraz rosnące ceny krajowe będą miały istotny wpływ zarówno na producentów, jak i konsumentów.