Będzie popyt na polskie jabłka jesienią?

Patrząc na liczbę pąków na jabłoniach i widząc cały ten potencjał owocowania, większość branży kręci głowami, upatrując w tym sporego problemu jesienią, jeśli nie wystąpią naturalne ograniczenia plonowania w postaci przymrozków czy innego załamania pogody, które mogłoby zmniejszyć liczbę owoców.

Niektórzy dostrzegali taki czynnik w stratach zimowych, inni upatrują go w postępującej suszy i deficytach odżywienia roślin. Jednak straty zimowe chyba nie są aż tak duże, a susza musiałaby być całosezonowa, aby odegrać aż tak istotną rolę.

Jako branża nie umiemy sobie poradzić ze zbiorami w roku przymrozkowym, więc istotne zwiększenie poziomu plonów po prostu kładzie nas na łopatki. W czym więc upatrywać nadziei i czy w ogóle jakaś jest? Czy tylko w przymrozkach?

Pewnym światełkiem w tunelu jest sytuacja w niektórych krajach Europy Zachodniej. Otóż zbiory w 2025 roku zakończyły się nad wyraz dobrymi wynikami w Niemczech i Holandii. Szczególnie takie odmiany jak Jonagold i jego pochodne obrodziły w tych krajach wyjątkowo dobrze.

Dla nas było to o tyle istotne, że ta grupa odmian jest chętnie kupowana do przetwórstwa przez zakłady w tych państwach. Wywóz Jonagoldów z Polski na obieranie nigdy nie był szczególnie istotną pozycją w naszej sprzedaży, ale zawsze miał dość duże znaczenie dla cen na naszym rynku krajowym.

Nie pozwalał on pośrednikom kupować jabłek zbyt tanio, ponieważ alternatywą dla sprzedaży ich do sortowni była sprzedaż na obierkę. Na obierkę sprzedaje się za wagę w skrzyni – przechodzi parch, brak koloru czy duży rozrzut rozmiarowy. Dzięki temu z rynku mogą znikać najsłabsze partie, które ciągną w dół cenę rynkową jabłek deserowych.

Niby nie są to wielkie wolumeny, ale handel ten ma wyraźnie pozytywne następstwa dla cen jabłek deserowych w Polsce. Przetwórstwo w Niemczech i Holandii chętnie kupowało również w poprzednich latach lepsze jakościowo partie owoców do produkcji soków NFC czy puree jabłkowego.

To właśnie tych dwóch segmentów wywozu zagranicznego zabrakło nam jesienią 2025 roku i przez to ceny nie osiągały poziomów, których oczekiwaliśmy po wystąpieniu wiosennych przymrozków.

Holandia i Niemcy miały rekordowe zbiory Jonagoldów w 2025 roku. Jak wiadomo, ta grupa odmianowa reaguje spadkiem plonów w roku następnym po bardzo dużych zbiorach – i to właśnie tutaj powinniśmy upatrywać szans dla naszego rynku.

Oczywiście momentem kluczowym będzie wystąpienie (bądź nie) przymrozków. W przypadku ich braku i dalszego postępu suszy w wielu sadach powinniśmy zastanowić się nad prowadzeniem produkcji pod kątem sprzedaży owoców do przetwórstwa.

Szczególnie dotyczy to odmiany Szampion, gdzie wysokie plonowanie w połączeniu z suszą daje ogromną ilość zbyt małych owoców, osiągających niewysokie ceny na rynku deserowym. Jednocześnie odmiana ta jest chętnie kupowana przez niemieckie przetwórnie ze względu na atrakcyjny odcień miąższu.

Przy naszych obecnych poziomach produkcji musimy liczyć na impulsy w postaci popytu zewnętrznego – nie ma się co oszukiwać. Patrząc dodatkowo na strukturę polskiej produkcji i duży udział w niej owoców przemysłowych, to właśnie popyt zewnętrzny ze strony przetwórstwa może mieć istotne znaczenie dla poziomu cen w naszym kraju.

Miejmy nadzieję, że taki impuls pojawi się jesienią – czego życzę sobie i Państwu.