Owocny rok? GUS zapowiada wzrost zbiorów w 2025

Wstępne szacunki Głównego Urzędu Statystycznego wskazują na wzrost zbiorów niemal wszystkich gatunków owoców w porównaniu do roku poprzedniego. Odbicie w drugiej połowie sezonu, po początkowych trudnościach związanych z przymrozkami i suszą, pozwoliło na znaczne poprawienie kondycji upraw.

Zima 2024/2025 przebiegła łagodnie, co w teorii sprzyjało przetrwaniu drzew w dobrej kondycji. Wysokie temperatury w grudniu i styczniu mogły jednak zakłócić zimowy spoczynek roślin, a łagodność zimy sprzyjała rozwojowi chorób i szkodników – sadownicy musieli intensyfikować zabiegi ochrony chemicznej.

Wiosna przyniosła kolejne wyzwania. Szczególnie dotkliwe okazały się przymrozki w marcu, kwietniu i maju, które lokalnie uszkodziły młode pędy i kwiaty, zwłaszcza drzew pestkowych oraz plantacji jagodowych. Niedostateczne uwilgotnienie gleby z powodu braku opadów dodatkowo ograniczało rozwój roślin.

Prawdziwe odbicie przyszło dopiero w drugiej połowie maja, kiedy warunki pogodowe uległy znacznej poprawie. Czerwiec i lipiec przyniosły wyższe temperatury i upragnione opady deszczu. To pozwoliło sadom i plantacjom na regenerację oraz uzyskanie wyższych plonów, szczególnie w przypadku jabłek, śliwek i porzeczek.

Łączna produkcja owoców z drzew ma wynieść około 4,0 mln ton, co oznacza wzrost o 6% w porównaniu do 2024 roku. 

• Jabłka – 3,6 mln ton (+5%)

• Gruszki – 77,6 tys. ton (+5%)

• Śliwki – 126,8 tys. ton (+33%)

• Wiśnie – 121,5 tys. ton (+10%)

• Czereśnie – 58,2 tys. ton (+14%)

• Brzoskwinie, morele, orzechy włoskie – 15,4 tys. ton (+9%)

• Inne drzewa owocowe (m.in. pigwa, dereń) – niespełna 2,0 tys. ton (−16%)

Szczególnie wyróżniają się śliwki, których wzrost produkcji aż o jedną trzecią zawdzięcza się korzystnym warunkom pogodowym w miesiącach letnich.

Szacuje się, że produkcja owoców z krzewów i plantacji jagodowych osiągnie poziom 484 tys. ton, co stanowi niewielki, ale pozytywny wzrost o 1% względem roku poprzedniego. Kluczowe gatunki:

• Truskawki – 150,5 tys. ton (−5%)

• Maliny – 78,6 tys. ton (+2%)

• Porzeczki ogółem – 112,5 tys. ton (+12%)

  • w tym porzeczki czarne – 79,5 tys. ton (+17%)

• Borówka wysoka – 63,5 tys. ton (+3%)

• Aronia – 42,0 tys. ton (−7%)

• Agrest – 6,0 tys. ton (−8%)

• Pozostałe owoce (m.in. jagoda kamczacka, winogrona, orzechy laskowe) – 31,1 tys. ton (−4%)

Największy wzrost dotyczy czarnej porzeczki, mimo silnie zróżnicowanego regionalnie plonowania spowodowanego przymrozkami.

Szacunki GUS na 2025 rok oparto na nowoczesnych technologiach. Wykorzystano zdjęcia satelitarne z systemu Sentinel oraz algorytmy uczenia maszynowego (Random Forest). Dane te zweryfikowano z bazą Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Dokładność klasyfikacji wyniosła 74%, co stanowi dobry wynik przy tak dużej skali analiz, choć nadal istnieją trudności z dokładną identyfikacją małych działek.