Unijna strategia na rzecz odnowy pokoleniowej w rolnictwie

21 listopada 2025 r.  Komisja Europejska ogłosiła nową, ambitną strategię, której celem jest zabezpieczenie przyszłości europejskiego rolnictwa poprzez wspieranie dynamicznego i młodego pokolenia rolników. W obliczu starzejącej się populacji wsi (średni wiek rolnika w UE wynosi 57 lat, a tylko 12% ma poniżej 40 lat) oraz wyzwań klimatycznych i rynkowych, Europa staje przed strategicznym wyzwaniem, które wymaga natychmiastowej reakcji.

Młodzi rolnicy są filarem bezpieczeństwa żywnościowego Europy. Są także kluczowymi sojusznikami w:

• Zwiększaniu konkurencyjności sektora rolnego,
• Podejmowaniu działań na rzecz klimatu i ochrony środowiska,
• Zachowaniu witalności obszarów wiejskich.

Dlatego też strategia Komisji ma na celu uczynienie sektora rolnego bardziej atrakcyjnym, konkurencyjnym i sprawiedliwym dla nowej generacji.

Ambitne cele na 2040 rok

Strategia, która stanowi uzupełnienie propozycji Wspólnej Polityki Rolnej (WPR) na lata 2028–2034, stawia przed sobą jasny, ambitny cel, aby do 2040 roku udział młodych rolników w UE wzrósł z obecnych 12% do 24% (wliczając także nowych rolników). Aby to osiągnąć, Komisja zaleca państwom członkowskim przeznaczenie co najmniej 6% wydatków rolnych na cele związane z odnową pokoleniową. Jest to szczególnie ważne dla krajów, które borykają się z największymi opóźnieniami w tym obszarze.

Realizacja celów strategii wymaga ścisłej współpracy na poziomie krajowym i regionalnym, wspartej przez przywództwo polityczne i dedykowane finansowanie. Główne kierunki działań mające na celu wsparcie młodych rolników to:

1. Ułatwienie dostępu do ziemi i kapitału

Nowa generacja potrzebuje wsparcia w przezwyciężeniu bariery wejścia do sektora, co oznacza:

• Poprawę dostępu do finansowania (kredyty, dotacje).
• Wsparcie w dostępie do gruntów rolnych (ułatwienia w dziedziczeniu i nabywaniu ziemi).

2. Rozwój umiejętności i innowacje

Kluczowe jest wyposażenie młodych ludzi w nowoczesną wiedzę, która pozwoli sprostać wyzwaniom transformacji ekologicznej i cyfrowej:

• Inwestycje w szkolenia i doradztwo rolnicze,
• Wspieranie transferu wiedzy między pokoleniami,
• Promowanie innowacyjnych rozwiązań technologicznych w gospodarstwach.

3. Zwiększenie atrakcyjności zawodu

Działania komunikacyjne, promocyjne oraz wsparcie dla dywersyfikacji dochodów mają na celu podniesienie prestiżu rolnictwa jako atrakcyjnej, znaczącej i rentownej ścieżki kariery.

Strategia podkreśla, że kluczowe jest podkreślanie szerszego znaczenia odnowy pokoleniowej dla przyszłości całego europejskiego systemu żywnościowego i społeczności wiejskich.

Co dalej?

Komisja Europejska zadeklarowała dalsze zaangażowanie w dialog z młodymi rolnikami. Planowany jest przegląd postępów w ramach dialogów politycznych dotyczących młodzieży, a podsumowanie dotychczasowych osiągnięć ma nastąpić wiosną 2029 roku. Wdrażane środki stanowią fundament dla trwałej i skutecznej odnowy pokoleniowej w rolnictwie Unii Europejskiej.

W opisywaną strategię idealnie wpasowują się działania Wielkopolskiej Izby Rolniczej, która cały czas stara się wspierać młodych rolników. Najbardziej medialnym działaniem jest "Dzień Młodego Rolnika" - cykliczne wydarzenie organizowane wspólnie przez Wielkopolską Izbę Rolniczą i Międzynarodowe Targi Poznańskie (Grupa MTP) w ramach Międzynarodowych Targów Rolniczych POLAGRA PREMIERY. Jego celem jest integracja i dostarczenie wiedzy młodzieży uczącej się w szkołach rolniczych oraz promowanie innowacji. Wielka szkoda, że zaplanowane na początek 2026 roku wydarzenie, decyzją MTP, zostało odwołane. Ma się jednak odbyć w 2027 roku.