Nowe regulacje prawne dotyczące obrotu środkami ochrony roślin – co się zmienia od 6 marca 2026 r.?

Od 6 marca 2026 r. zaczęły obowiązywać istotne zmiany w przepisach regulujących obrót środkami ochrony roślin, wprowadzone ustawą z 7 listopada 2025 r. Nowelizacja jest odpowiedzią na rosnącą liczbę przypadków zatruć, w tym śmiertelnych, spowodowanych niewłaściwym stosowaniem preparatów przeznaczonych do fumigacji. Zmiany mają na celu zwiększenie bezpieczeństwa użytkowania tych substancji oraz ograniczenie dostępu do nich wyłącznie dla osób uprawnionych.

Obrót fumigantami – nowe zasady

Nowe regulacje dotyczą środków ochrony roślin zawierających fosforek glinu, fosforek magnezu oraz fluorek sulfurylu. W przypadku ich sprzedaży wprowadzono następujące obowiązki:

• zakaz sprzedaży na odległość – środki te nie mogą być sprzedawane przez internet, z wyjątkiem podmiotów uczestniczących w łańcuchu dostaw oraz firm świadczących usługi fumigacyjne;

• obowiązek ewidencji nabywców – sprzedawcy muszą prowadzić rejestr osób kupujących fumiganty;

• obowiązek dokumentowania sprzedaży fakturą;

• weryfikacja uprawnień do zakupu – konieczne jest sprawdzenie zaświadczenia o ukończeniu szkolenia fumigacyjnego lub dokumentu potwierdzającego uprawnienia do nabycia środków;

• weryfikacja tożsamości kupującego – sprzedawca ma prawo zażądać dokumentu potwierdzającego tożsamość.

Uprawnienia sprzedawcy

Nowelizacja wyraźnie potwierdza, że sprzedawca ma prawo:

• weryfikować dokumenty uprawniające do zakupu;

• odmówić sprzedaży, jeśli kupujący nie spełnia warunków ustawowych lub nie przedstawi wymaganych dokumentów.

To rozwiązanie ma na celu ograniczenie przypadków nieuprawnionego obrotu środkami niebezpiecznymi.

Obrót internetowy – dodatkowe obowiązki informacyjne

W ofertach sprzedaży środków ochrony roślin muszą znaleźć się:

• numer wpisu do rejestru przedsiębiorców zajmujących się obrotem lub konfekcjonowaniem środków ochrony roślin;

• kopia zaświadczenia o wpisie do rejestru;

• informacja, że zakupu mogą dokonywać jedynie osoby pełnoletnie spełniające warunki określone w przepisach.

Ponadto kupujący środki przeznaczone dla użytkowników profesjonalnych musi podać:

• imię i nazwisko;

• numer zaświadczenia o ukończeniu szkolenia lub dokumentu potwierdzającego uprawnienia;

• nazwę podmiotu, który wydał zaświadczenie;

• termin ważności zaświadczenia.

Środki te nie mogą być dostarczane do skrzynek pocztowych, automatów paczkowych ani miejsc sprzedaży żywności lub pasz.

Uproszczenia i nowe możliwości

Nowelizacja wprowadza także pewne ułatwienia:

• zakup środków innych niż fumiganty będzie możliwy na podstawie upoważnienia udzielonego przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia;

• dopuszczono sprzedaż środków dla użytkowników profesjonalnych w pomieszczeniach, w których prowadzona jest sprzedaż pasz, pod warunkiem ich odpowiedniego zabezpieczenia (oddzielenia od paszy).

Sankcje i odpowiedzialność

Zmiany dotyczą również systemu kar. Nowe przepisy art. 75 ust. 1 ustawy o środkach ochrony roślin przewidują zróżnicowane i proporcjonalne kary pieniężne, co pozwala na indywidualną ocenę każdego przypadku. Zmodyfikowano również zasady nakładania grzywien, co ma zwiększyć skuteczność egzekwowania przepisów.

Nowelizacja przepisów ma na celu zwiększenie bezpieczeństwa obrotu środkami ochrony roślin i ograniczenie ryzyka związanego z ich niewłaściwym stosowaniem. Przedsiębiorcy zajmujący się sprzedażą tych środków powinni dostosować swoje procedury do nowych wymagań, w szczególności w zakresie dokumentowania sprzedaży i weryfikacji uprawnień kupujących.