Przymrozki - Komunikat Sadowniczy PROCAM z dnia 27.04.2026

Trwa kolejna fala przymrozków, która stanowi poważne zagrożenie dla sadów i plantacji. Nie wszyscy producenci dysponują instalacjami antyprzymrozkowymi, zadymiarkami czy możliwością ogrewania upraw piecykami na całej powierzchni gospodarstwa. W takich warunkach ważne staje się szybkie wsparcie roślin poprzez stosowanie giberelin oraz biostymulatorów, które pomagają ograniczyć straty i poprawić regenerację po stresie termicznym.

Szybka reakcja po przymrozku daje najlepsze efekty

Wieloletnie doświadczenia pokazują bardzo dobre rezultaty stosowania giberelin takich jak Regulex, Promalin i Novagib w uprawach roślin ziarnkowych będących w fazie kwitnienia. Preparaty można stosować zarówno tuż przed wystąpieniem przymrozku, jak i interwencyjnie zaraz po wystąpieniu stresu.

Po przymrozku nie należy czekać na wzrost temperatury powyżej 12 czy 15°C. Zabieg wykonuje się natychmiast po wyjściu roślin z szoku termicznego. Szybkość reakcji ma większe znaczenie niż oczekiwanie na optymalne warunki termiczne.

Inaczej wygląda sytuacja przy zabiegach przerzedzania lub działaniach antyordzawieniowych. W tym przypadku większe znaczenie mają temperatura oraz warunki panujące po wykonaniu zabiegu regulatorami wzrostu.

Zalecenia dla jabłoni po uszkodzeniach przymrozkowych

W jabłoniach po przymrozku zaleca się stosowanie:

• Novagib – 0,5 l/ha
• Regulex – 50 g/ha
• Promalin – 0,25 l/ha

Promalin najmocniej wpływa na wielkość owoców, dlatego sprawdza się szczególnie w odmianach drobnoowocowych lub tam, gdzie istnieje ryzyko uzyskania zbyt małych owoców. Wodę używaną do zabiegu należy zakwasić.

Uszkodzone kwiaty trzeba zabezpieczyć przed chorobami grzybowymi. Zaleca się stosowanie:

w niższych temperaturach:

• Pyranil – 1 l/ha
• Daneel lub Ditianex – 0,5 kg/ha

gdy temperatura przekracza 12°C, a najlepiej 15°C:

• Sercadis – 0,3 l/ha lub
• Fontelis – 0,5 l/ha
• + Daneel lub Ditianex – 0,5 kg/ha

Grusze bardzo dobrze reagują na gibereliny

W gruszach reakcja na gibereliny jest bardzo dobra, dlatego dawki mogą być nieco wyższe:

• Novagib – 0,75 l/ha
• Regulex – 75 g/ha
• Promalin – 0,35 l/ha

Także tutaj wodę do zabiegu należy zakwasić.

Chłody zwiększają ryzyko chorób bakteryjnych

Przymrozki, niskie temperatury oraz deszczowanie podczas ochrony przed mrozem zwiększają ryzyko występowania chorób bakteryjnych. Zaleca się wykonanie 2–3 zabiegów:

• Plantivax (laminaryna) – 1 l/ha
• przemiennie z Savial Forte (fosforyn) – 2,5 l/ha

Plantivax można mieszać z giberelinami oraz preparatami algowymi. W mieszaninach należy dolewać go jako ostatni składnik.

Warto zapytać w PROCAM o aktualne promocje na Plantivax i BM Start.

Biostymulacja pomaga roślinom wrócić do równowagi

Prewencyjnie i interwencyjnie stosuje się preparaty algowe:

• BM Start – 2 l/ha
• przemiennie z ImPROver – 1 l/ha

lub łącznie w obniżonych dawkach:

• BM Start – 1,5 l/ha
• ImPROver – 0,5 l/ha

W tym okresie należy unikać typowych nawozów mineralnych stosowanych w wysokich stężeniach.

Aminokwasy ProHorti Amino można stosować zamiennie z preparatami algowymi. Przy silnej biostymulacji dawkę zwiększa się do 3–4 l/ha. Dawki podstawowe pełnią funkcję osłonową i poprawiają pobieranie nawozów dolistnych oraz środków ochrony roślin. W działaniach interwencyjnych wyższe dawki są znacznie skuteczniejsze.

Ochrona jeszcze przed nadejściem mrozu

Na 8–24 godziny przed prognozowanym przymrozkiem stosuje się krioprotektant KRIO-FLOR. Preparat należy stosować solo. Jest podstawą procesu zagęszczania soków komórkowych i przygotowania roślin do niskich temperatur.

Biopolin stosuje się jako atraktant dla owadów zapylających, aby możliwie jak najwięcej kwiatów zostało prawidłowo zapylonych.

Gibereliny w uprawach pestkowych i jagodowych

Ciekawostką jest fakt, że gibereliny GA3 posiadają rejestrację wspierającą regenerację po przymrozkach w uprawach pestkowych i jagodowych poza Unią Europejską. Przykładem jest preparat Proliant, który w Polsce ma rejestrację wyłącznie w kukurydzy, natomiast w Ameryce wspiera regenerację i zawiązywanie owoców w wiśniach, czereśniach, truskawkach, porzeczkach, borówkach i wielu innych uprawach.

Tolerancja jabłoni na mróz w różnych fazach rozwojowych

Poniższa tabela przedstawia tolerancję na mróz i przymrozki w zależności od faz rozwojowych jabłoni według A. Basaka.

Zabiegi w uprawach pestkowych i jagodowych bez rejestracji giberelin

W uprawach pestkowych i jagodowych, gdzie nie ma zarejestrowanych giberelin, stosuje się rozwiązania wspierające regenerację po stresie przymrozkowym.

ImPROver w dawce 0,5–1 l/ha dzięki zawartości nitrofenolanów z nośnikiem potasowym ogranicza skutki działania niskiej temperatury i zapewnia impuls energetyczny potrzebny do szybkiej regeneracji. Wiązki przewodzące szybciej wracają do prawidłowej pracy, co ogranicza ryzyko odcięcia pąków i zawiązków od źródła pokarmu.

BM Start w dawce 1,5–2 l/ha dostarcza prekursorów giberelin, auksyn, cytokinin, aminokwasów, poliamin oraz mikroelementów. Preparat wspiera naturalne procesy regeneracyjne roślin i pomaga przygotować je na stres przymrozkowy.

ProHorti Amino można stosować wymiennie z preparatami algowymi. Przy silnym działaniu regeneracyjnym zaleca się dawkę 3–4 l/ha.

Biopolin w dawce 2 l/ha wspiera aktywność owadów zapylających i poprawia skuteczność zapylenia.

Ochrona pestkowych przed chorobami po przymrozkach

Uszkodzone kwiaty i zawiązki w uprawach pestkowych należy zabezpieczyć przed chorobami. W niższych temperaturach zaleca się:

• Scala – 1,5 l/ha
• Revyona – 1,8 l/ha
• Switch – 0,8 kg/ha

Przy temperaturze powyżej 12°C, a najlepiej 15°C:

• Sercadis – 0,3 l/ha
• Signum – 0,75 kg/ha
• Luna Experience – 0,6 l/ha

Najlepszy efekt daje połączenie kilku rozwiązań

Najlepsze rezultaty regeneracyjne uzyskuje się przy łącznym stosowaniu:

• ImPROver – 0,5–0,75 l/ha
• + BM Start – 1,5 l/ha

lub

• ImPROver – 0,5–0,75 l/ha
• + ProHorti Amino – 3 l/ha

Bezpieczeństwo stosowania środków ochrony roślin

Ze środków ochrony roślin należy korzystać z zachowaniem bezpieczeństwa. Przed każdym użyciem należy przeczytać informacje zamieszczone w etykiecie oraz informacje dotyczące produktu. Trzeba zwrócić uwagę na zwroty wskazujące na rodzaj zagrożenia i przestrzegać zasad bezpieczeństwa zamieszczonych na etykiecie.