GUS zapuka do gospodarstw – co trzeba wiedzieć?

Na początku czerwca rusza szeroko zakrojone badanie gospodarstw rolnych organizowane przez Główny Urząd Statystyczny. Potrwa ono do połowy sierpnia i obejmie około 120 tysięcy gospodarstw w całym kraju. W jego trakcie zbierane będą szczegółowe informacje dotyczące m.in. powierzchni upraw, struktury zasiewów, liczby zwierząt gospodarskich, zużycia nawozów czy wyposażenia w sprzęt rolniczy. Uzyskane dane będą miały istotne znaczenie dla kształtowania polityki rolnej zarówno w Polsce, jak i w Unii Europejskiej, w tym także dla ustalania wysokości dopłat dla rolników.

Rolnictwo odgrywa kluczową rolę w gospodarce, dlatego zmiany zachodzące w tym sektorze są szeroko obserwowane. Aktualna wiedza o funkcjonowaniu gospodarstw rolnych jest niezbędna do tworzenia skutecznych programów rozwoju oraz właściwego wdrażania polityk publicznych, w tym Wspólnej Polityki Rolnej. Właśnie z tego względu badanie zaplanowane na okres od 1 czerwca do 14 sierpnia ma tak duże znaczenie.

Cel i znaczenie badania

Choć nazwa badania – „Zintegrowane statystyki dotyczące gospodarstw rolnych” – brzmi dość technicznie, jego założenie jest proste: zebranie rzetelnych danych o strukturze, wielkości, specjalizacji i kondycji gospodarstw rolnych. Dzięki temu możliwe będzie stworzenie dokładnego obrazu polskiego rolnictwa w różnych ujęciach i przekrojach.

Zebrane informacje posłużą szerokiemu gronu odbiorców – od instytucji unijnych i administracji publicznej, po przedsiębiorstwa i samych rolników. Wyniki badania wpłyną m.in. na realizację Wspólnej Polityki Rolnej oraz krajowych strategii rozwoju obszarów wiejskich, takich jak „Strategia zrównoważonego rozwoju wsi, rolnictwa i rybactwa 2030”.

Zakres i skala przedsięwzięcia

Badanie przeprowadzane jest co trzy lata we wszystkich krajach Unii Europejskiej, zgodnie z przepisami unijnymi. W Polsce liczba gospodarstw rolnych szacowana jest na około 1,2 miliona, z czego w tegorocznej edycji objętych zostanie około 10%.

Badaniem objęte będą wszystkie gospodarstwa prowadzone przez osoby prawne oraz jednostki organizacyjne bez osobowości prawnej, wszystkie gospodarstwa ekologiczne, a także duże gospodarstwa indywidualne wyłonione według kryteriów regionalnych. Pozostałe gospodarstwa indywidualne zostaną objęte badaniem na podstawie reprezentatywnej próby.

Bezpieczeństwo danych

GUS zapewnia pełną ochronę zbieranych informacji. Dane objęte są tajemnicą statystyczną i nie mogą być ujawniane w sposób umożliwiający identyfikację konkretnych osób lub gospodarstw. Po zebraniu trafiają do zabezpieczonych baz danych, gdzie są anonimizowane i analizowane wyłącznie w formie zbiorczej. Oznacza to, że publikowane będą jedynie zagregowane wyniki, bez możliwości powiązania ich z konkretnymi respondentami.

Zakres zbieranych informacji

W trakcie badania ankieterzy zapytają m.in. o liczbę pracowników w gospodarstwie, sposób użytkowania gruntów, strukturę zasiewów, liczbę zwierząt, wyposażenie techniczne, źródła dochodów czy stosowanie nawozów i środków ochrony roślin.

Rolnicy otrzymają wcześniej list informacyjny zawierający szczegóły badania. Mogą oni samodzielnie wypełnić formularz online lub udzielić odpowiedzi ankieterowi – telefonicznie bądź podczas wizyty. Każdy ankieter jest pracownikiem statystyki publicznej i ma obowiązek się wylegitymować, a jego tożsamość można zweryfikować poprzez specjalną stronę internetową lub infolinię.

Dlaczego udział jest ważny

Choć udział w badaniu jest obowiązkowy, jego znaczenie wykracza poza formalny wymóg. Rzetelne dane są fundamentem skutecznej polityki rolnej – zarówno na poziomie lokalnym, krajowym, jak i europejskim. Dzięki nim możliwe jest podejmowanie trafnych decyzji, uwzględniających aktualną sytuację oraz zmiany zachodzące w sektorze rolnym.

Udział w badaniu leży więc również w interesie samych rolników, ponieważ wpływa na kierunki wsparcia i rozwój całego sektora.

Publikacja wyników

Rezultaty badania będą publikowane stopniowo w opracowaniach statystycznych, w tym w rocznikach branżowych. Szczegółowe analizy pojawią się w kolejnych latach, a dane zostaną udostępnione także w publicznych bazach statystycznych.